 kontradm. Grace Hopper (1984) | |
 kontradmirał
| |
| Data i miejsce urodzenia |
9 grudnia 1906 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
1 stycznia 1992 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1943–1966, 1967–1971, 1972–1986 |
| Siły zbrojne | |
| Odznaczenia | |
         
| |
Grace Brewster Hopper, z d. Murray (ur. 9 grudnia 1906 w Nowym Jorku, zm. 1 stycznia 1992 w hrabstwie Arlington)[1] – amerykańska pionierka informatyki. Przez szereg lat służyła w United States Navy, w 1986 przeszła w stan spoczynku w stopniu kontradmirała (rear admiral (lower half)[a])[2].
Życiorys
edytujUczęszczała do kolegium przygotowawczego Hartidge School[3]. W wieku 17 lat rozpoczęła naukę w Vassar College i w 1928 uzyskała licencjat z matematyki. Następnie studiowała na Uniwersytecie Yale, gdzie zdobyła zarówno tytuł magistra, jak i stopień doktora matematyki[2] (jako pierwsza kobieta w dziejach tej uczelni), by potem powrócić do Vassar College i prowadzić tam wykłady[2][4]. Należała do prestiżowej społeczności Phi Beta Kappa[2][3]. W 1941 objęła stanowisko profesora nadzwyczajnego[3].
W 1943 dołączyła do korpusu rezerwy Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych jako wykładowca matematyki w szkole oficerskiej w Northampton[2].
W 1945 zginął mąż Grace Hopper, Vincent Foster Hopper[2]. Zdarzenie to wpłynęło na to, że, w przeciwieńswie do wielu innych kobiet, zdecydowała się pozostać w marynarce[2]. Otrzymała stanowisko w Biurze Projektu Wyliczeń Nawigacyjnych działającym przy Uniwersytecie Harvarda[4], gdzie uczestniczyła w pracach nad maszyną Harvard Mark I[2]. Bliski zarzucenia projekt przetrwał dzięki Hopper i kilku innym oficerom, którzy przekonali dowództwo Navy, że komputery przydadzą się artylerzystom[2]. W 1946 została profesorem Uniwersytetu Harvarda[2], gdzie kontynuując pracę uczestniczyła w budowie komputerów Harvard Mark II oraz Harvard Mark III[2].
W 1949 przeniosła się do firmy komputerowej Eckert-Mauchly Computer Corporation w Filadelfii, gdzie pomagała przy projektowaniu UNIVAC I, pierwszego cyfrowego komputera przeznaczonego do szerokich zastosowań komercyjnych[2][4].
Współpracowała w latach II wojny światowej i po niej przy opracowaniu translatorów i pierwszych języków programowania, między innymi języka COBOL[2].
W 1952 zaprezentowała ideę kompilatora w artykule The education of a computer[2][5]. Pod koniec tego samego roku napisała pierwszy kompilator (A-0 system) dla UNIVAC I[2][6].
Grace Hopper była, obok Richarda Miltona Blocha i Roberta Campbella, jedną z programistek maszyny Harvard Mark I.
Zasłynęła spopularyzowaniem określenia bug w słownictwie informatycznym (pomimo że tak naprawdę to nie ona jest twórcą tego terminu[7]). Sytuacja miała miejsce, kiedy podczas pracy nad komputerem Mark II na Uniwersytecie Harvarda do wnętrza komputera dostała się ćma, która spowodowała awarię w jego funkcjonowaniu. Incydent ten Hopper zarejestrowała w dzienniku, załączając insekta oraz opisując zdarzenie jako 15:45 Relay #70 Panel F (moth) in relay. First actual case of bug being found.
[8].
W 1977 objęła funkcję specjalnego doradcy przy wiceadmirale stojącym na czele Dowództwa ds. Automatyzacji Marynarki Wojennej[4].
Była jedną z najważniejszych osób w organizacjach ANSI oraz IEEE, w których brała udział w pracach nad wieloma stosowanymi powszechnie standardami[2].
Pracowała też w firmie Digital Equipment Corporation będąc członkiem zarządu firmy oraz jej rzecznikiem[2].
Amerykański niszczyciel rakietowy klasy Arleigh Burke USS Hopper został nazwany na jej cześć, podobnie jak superkomputer Cray XE6 „Hopper” w NERSC[9] oraz architektura procesorów graficznych Nvidia „Hopper”[10].
Awanse[11]
edytuj
Lieutenant, Junior Grade – 27 czerwca 1944
Lieutenant – 1 czerwca 1946
Lieutenant Commander – 1 kwietnia 1952
Commander – 1 czerwca 1957
Captain – 2 sierpnia 1973
Commodore[b] – 15 grudnia 1983[13]
Odznaczenia[11]
edytuj- Medal Departamentu Obrony za Wybitną Służbę – 1986[14]
- Legia Zasługi – 1973
- Medal za Chwalebną Służbę – 1980
- Prezydencki Medal Wolności – 2016 (pośmiertnie)[15]
- Medal Kampanii Amerykańskiej – 1944
- Medal Zwycięstwa w II Wojnie Światowej – 1945
- Medal Służby Obrony Narodowej – dwukrotnie – 1953, 1966
- Medal Rezerwy Sił Zbrojnych – trzykrotnie[c] – 1963, 1973, 1983
- Medal Rezerwy Marynarki Wojennej – 1953
Zobacz też
edytujUwagi
edytujPrzypisy
edytuj- ↑ RADM Grace Hopper. findagrave.com, 1998-04-25. [dostęp 2026-02-24]. (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o p q Pani Admirał Grace Murray Hopper. „Komputer”. 4/88 (25), s. 8, kwiecień 1988. RSW „Prasa-Książka-Ruch”. ISSN 0860-2514.
- ↑ a b c Grace Hopper. Krótka biografia matki informatyki | Profesjonalny Outsourcing IT Warszawa dla firm – Kompania Informatyczna [online], kompaniainformatyczna.pl [dostęp 2022-03-11].
- ↑ a b c d Rachel Swaby, Upór i przekora. 52 kobiety, które odmieniły naukę i świat, 2017.
- ↑ Grace Murray Hopper, The Education of a Computer, „Proceedings of the 1952 ACM National Meeting (Pittsburgh)”, ACM '52, New York, NY, USA: ACM, 1952, s. 243–249, DOI: 10.1145/609784.609818 [dostęp 2017-04-13].
- ↑ Richard L. Wexelblat, History of Programming Languages, 1981, ISBN 0-12-745040-8.
- ↑ Grace Hopper’s Bug [online], Atlas Obscura [dostęp 2021-09-05] (ang.).
- ↑ National Geographic Society, World’s First Computer Bug [online], National Geographic Society, 15 lipca 2020 [dostęp 2021-09-05] (ang.).
- ↑ Computational Systems » Retired Systems » Hopper. nersc.gov. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-14)]. (ang.).
- ↑ NVIDIA GH200 Grace Hopper Superchip. nvidia.com. [dostęp 2026-03-05]. (ang.).
- ↑ S. 1160 (99th): Department of Defense Authorization Act, 1986, govtrack.us, 8 listopada 1985, Sec. 514. [dostęp 2026-02-27] (ang.).
- ↑ Pete Souza: Historic Images of Ronald Reagan. defense.gov. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-19)]. (ang.).
- ↑ Admiral Hopper Awarded the National Medal of Technology. cs.yale.edu, 1991-09-16. [dostęp 2026-03-05]. (ang.).
- ↑ Erin Carson: White House honors two of tech's female pioneers. cbsnews.com, 2016-11-23. [dostęp 2026-03-05]. (ang.).
Linki zewnętrzne
edytuj
John J. O’Connor; Edmund F. Robertson: Grace Hopper w MacTutor History of Mathematics archive (ang.)
